google-site-verification=8dAKk6YDdNLkBCAYZmKagpGR89R4S-JI1AXR5lq644M
سنجش تأثیر مداخلات روان پرستاری بر بهبود کیفیت زندگی بیماران مزمن روانی
دوره 8، شماره 1، 1405، صفحات 71 - 96
نویسندگان : مسعود بهاریان* 1، سکینه امیدی 2
1 - گروه مشاوره، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران
2 - گروه روانشناسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
چکیده :
بیماری های مزمن روانی، از جمله اسکیزوفرنی، اختلال دوقطبی و افسردگی شدید، به دلیل ماهیت پایدار، عودکننده و چندبعدی خود، از مهم ترین چالش های نظام های سلامت روان در جهان و ایران به شمار می آیند. این اختلالات نه تنها با افت کارکرد روان شناختی، اجتماعی و شغلی همراه اند، بلکه در بسیاری از موارد به کاهش معنادار کیفیت زندگی، وابستگی بیشتر به خانواده و نظام مراقبتی، افزایش بار اقتصادی درمان و افت سطح سازگاری فردی و اجتماعی منجر می شوند. در این میان، مداخلات روان پرستاری به عنوان بخشی از مراقبت های جامع سلامت روان، می توانند از طریق آموزش بیماری، تقویت مهارت های مقابله ای، حمایت عاطفی، ارتقای پایبندی درمانی و سازمان دهی فعالیت های روزمره، نقش مؤثری در بهبود پیامدهای بیماران مزمن روانی ایفا کنند. پژوهش حاضر با هدف سنجش تأثیر مداخلات روان پرستاری بر بهبود کیفیت زندگی بیماران مزمن روانی انجام شد. این مطالعه از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، پژوهشی کمی از نوع تجربی با طرح کارآزمایی بالینی دوگانه سوکور و رویکرد طولی 12 هفته ای بود. جامعه آماری پژوهش را 80 بیمار مبتلا به اختلالات روانی مزمن تشکیل دادند که به صورت تصادفی در دو گروه مداخله و کنترل قرار گرفتند. گروه مداخله، افزون بر درمان دارویی استاندارد، در 10 جلسه مداخله روان پرستاری شامل آموزش بیماری، آموزش مهارت های مقابله ای، حمایت عاطفی و برنامه ریزی فعالیت های روزانه شرکت کردند، در حالی که گروه کنترل فقط مراقبت دارویی معمول را دریافت نمود. ابزار گردآوری داده ها شامل پرسشنامه کیفیت زندگی و پرسشنامه ارزیابی عملکرد روانی بود. داده ها با استفاده از آمار توصیفی و آزمون های استنباطی شامل تی زوج شده، من-ویتنی، تحلیل واریانس یک طرفه و رگرسیون لجستیک چندگانه تحلیل شدند. نتایج نشان داد که مداخلات روان پرستاری موجب افزایش معنادار کیفیت زندگی در گروه مداخله شد و این بهبود در ابعاد جسمی، روانی، روابط اجتماعی و محیط زندگی نیز معنادار بود. همچنین، مشارکت فعال بیماران در جلسات و سطح حمایت خانوادگی از پیش بین های مهم بهبود کیفیت زندگی بودند. بر این اساس، می توان نتیجه گرفت که مداخلات روان پرستاری، به عنوان مکملی ضروری در کنار درمان دارویی، ظرفیت بالایی برای ارتقای کیفیت زندگی بیماران مزمن روانی دارند.